Prezervatif kullanımı neden utanılacak bir sorun olarak görülüyor? Bunun altında yatan psikolojik sebepler neler?
Prezervatif kullanımının utanılacak bir sorun olarak görülmesi, büyük oranda yetersiz bilgi ve yanlış anlamlandırmalardan kaynaklanmaktadır. Kişiler, prezervatif kullanmayı teklif etmenin partnerin güvenini sorgulamak anlamına geldiğini düşünmekte ve bu yüzden çekinebilmektedir. Pek çok insan güvenli cinsel ilişkinin daha az doyum verdiğini ve zahmetli olduğunu düşünmektedir. Fakat, güvenli cinsel ilişkiyle hem korunulabilir hem de cinsel yaşamdan zevk alınabilir. Güvenli cinsel ilişki, eşler arasındaki iletişimi ve güveni arttırır, ilişkiyi güçlendirir. Kaygı ve gerginliği ortadan kaldırarak hazzı çeşitlendirir ve cinsel ilişkinin süresini uzatır.
Neden cinsellikten bu kadar utanıyoruz?
Kişilerin içinde yetiştiği aile, yakın çevre, toplum, gelenek ve görenekler, dini ve ahlaki inançlar cinsel tutum ve davranışları etkiler. Daha geleneksel toplumsal ve kültürel yapılar, cinselliğin yaşamın doğal ve sağlıklı bir parçası olarak görülmesini engellemektedir. Oysaki cinsellik tüm insanlara özgüdür ve insanlar cinselliklerini farklı yollarla ifade etme özgürlüğüne sahiptir.
Bu utancı yenmek ve sağlıklı bir cinsel ilişkiye girmek için ne yapmak gerekiyor?
Sağlıklı bir cinsel yaşam için öncelikle cinsellikle ilgili bilgi sahibi olmak gerekmektedir. Bazen eksik veya yanlış bilgiler de eşlerin cinsel yaşamına zarar verebilmektedir. Cinsel yaşam, karşılıklı güven, bağlılık, saygı, sevgi ve dürüstlük üzerine kurulmalıdır. Sağlıklı bir cinsel yaşam için eşler birbirleriyle konuşmaları, paylaşmaları konusunda teşvik edilmelidir. Unutulmamalıdır ki, mutlu ve sağlıklı bir cinsel yaşam, kendini ve eşini tanımakla başlar.
Cinsellikte hangi utanma sorunlarıyla karşılaşıyorsunuz?
Partnerle cinsel yaşamda utanma, eşler arasındaki iletişime zarar verir. Zayıf iletişim de bir yandan ilişkiyi etkilerken, aynı zamanda cinsel hazzı da azaltır. Cinsellikle ilgili utanç duyguları olan bireyler, zevk aldıkları, almadıkları, isteyip, istemedikleri davranışları eşleriyle paylaşamamakta ve bundan ötürü sıkıntı yaşayabilmektedir.
Erkekler genel anlamda korunmanın sadece kadınların görevi olduğunu düşünüyor neden?
Yakın bir zamana kadar, korunmanın tek amacının, istenmeyen gebelikleri önlemek olduğu düşünülmüştür. Kadının bu riskle karşı karşıya olduğu düşünüldüğü için de korunmanın kadının görevi olduğu düşünülmüştür. Oysa gelişen zamanla ve bu konuda bilgilendirilmeler arttıkça, korunmasız cinsel ilişkinin, cinsel yolla bulaşan hastalıklara da sebep olacağı anlaşılmıştır.
Prezervatif kullanımı yıllarca erkeklerin tekelinde olsa da cinsellikte yaşanan özgürlüklerle bu da değişti mi?
Kadınların kendi hak ve özgürlüklerine daha çok sahip çıkmaya başlamalarıyla, prezervatif kullanma kararını artık eşler birlikte verebilmektedir.
Uzm.Psk. Aylin SEZER
aylin.sezer@anadolusaglik.org